Liyofilizasyon (Freeze Dry) Nedir?
Freeze Dry Teknolojisi 1900’lü yılların ilk çeyreğinde geliştirilmiştir. İlk liyofilizasyon işlemi yapan cihaz 1905 yılında Bene-dict & Manning tarafından geliştirilmiş olan bir kimyasal pompadan türemiştir. 1930’lu yıllardan bu yana liyofilizasyondan ecza ve biyo-teknoloji firmaları tarafından yenilenmiş diğer yanda, ilk dondurularak kurutulmuş gıda örneği olan hazır kahve ise, ilk defa 1938’de, Brezilya’nın fazla kahve stoklarına çözüm bulması talebi üzerine Nestlé tarafından geliştirildi.
Liyofilizasyon (freeze dry), maddenin kurutulması için süblimasyon adı verilen bir süreçten geçen koruma tekniğidir. Ürünlerin içinde bulunan su en başta dondurulur ve bu haldeyken süblimasyonla su uzaklaştırılır.
Süblimasyon maddenin katı (buz) halden gaz (su buharı) haline, maddenin sıvı hali atlanarak yani buzun erimesine imkan olmaksızın geçişidir. Buz haline gelmiş su, düşük basınç ortamında, belli belirsiz bir sıcaklık artışı durumunda doğrudan buharlaşır. Böylelikle kurumanın elde edilmesi için yüksek sıcaklıklara ihtiyaç kalmaz.
Böylelikle ürünlerin moleküler ve hücre yapısında yarılma vb. değişikliklere yol açmaz. İç ve dış yapısı bozulmaz neredeyse en baştaki hallerini korurlar.
Liyofilizasyonun kullanım alanları:
- Meyve ve Sebze
- Süt ve Süt Ürünleri
- Et ve Balık Kurutma
- Kozmetik Medikal
- Evcil Hayvan Mamaları
- Tarihi Eser ve Belge Kurutma
